Assessment of pasture irrigation accessibility and calculation area of in Sumber, Bayantal and Shiveegobi soums of Gobisumber province

Abstract

Pasture irrigation plays a critical role in supporting the livestock sector in Mongolia. This study aimed to estimate the spatial extent of irrigated pastureland across three soums Bayantal, Sumber, and Shiveegobi within Govisumber province. A deep well survey was conducted, and the irrigated areas were delineated using buffer analysis in ArcGIS 10.5, based on the geographic coordinates of each deep well.The findings indicate that the majority of wells in Gobisumber Province are either simple dug wells or deep boreholes. In 2020, the total irrigated area in the province was estimated at 4,148.08 km², representing approximately 74.78% of the province’s total land area. At the soum level, the irrigated areas were calculated as follows Bayantal -329.16 km² (36.90%), Sumber-3,022.15 km² (80.52%), and Shiveegobi-793.07 km² (87.98%). Furthermore, a comparative analysis revealed a 9.08% increased, province between 2014 and 2020, suggesting a positive trend in the development of pasture irrigation infrastructure. This reflects the steady expansion of groundwater based irrigation systems. The total irrigated area in Govisumber Based on statistical data from 1996 to 2020, there has been a consistent increase in the number of wells over the years. The correlation coefficient (R²=0.79) demonstrates a strong positive relationship, indicating a significant upward trend. This increase in well numbers can be attributed to regional population growth and the expansion of livestock herds, both of which have contributed to a steady rise in water demand over time.

Говьсүмбэр аймгийн Сүмбэр, Баянтал, Шивээ говь сумдын бэлчээрийн усан хангамжийг зураглаж, талбайг тооцсон дүнгээс

ХУРААНГУЙ: Бэлчээрийн усжуулалт нь Монгол Улсын мал аж ахуйн салбарыг дэмжихэд чухал үүрэгтэй. Энэ судалгаагаар Говьсүмбэр аймгийн Баянтал, Сүмбэр, Шивээговь гэсэн гурван сумын хэмжээнд усжуулалттай бэлчээрийн талбайн хүртээмжийг тооцоолохыг зорьсон. Судалгааны ажлыг Говьсүмбэр аймгийн худгуудын мэдээлэлд тулгуурлан хийж, ArcGIS 10.5 программ хангамж ашиглан худаг бүрийн газарзүйн солбицолд мэдээлэл ашиглан буфер үүсгэн, усжуулалттай талбайг зураглав. Мөн хамаарлын коэффициент ашиглан статистик боловсруулалт хийсэн болно. Судалгааны үр дүнгээс харахад Говьсүмбэр аймгийн ихэнх худаг нь энгийн уурхайн худаг болон гүний өрөмдлөг бүхий худаг байна. 2020 онд аймгийн нийт усжуулалттай талбай 4148.08 км² гэж тооцоологдсон нь аймгийн нийт газар нутгийн 74.78 хувийг эзэлж байна. Сум тус бүрийн хэмжээнд усжуулалттай талбайн хэмжээг авч үзвэл, Баянтал-329.16 км² (36.90%), Сүмбэр-3022.15 км² (80.52%), Шивээговь -793.07 км² (87.98%) байна. Мөн энэхүү судалгааны үр дүнг 2014 онд хэвлэгдсэн “Говьсүмбэр аймгийн бэлчээрийн усан хангамжийн асуудал” сэдэвт судалгааны ажлын үр дүнтэй харьцуулахад, усжуулалттай талбайн хэмжээ 9.08% нэмэгдсэн байна. Мөн 1996-2020 хүртэлх оны Статистик үзүүлэлтээс харахад жил ирэх тутам худгийн тоо нэмэгдэж байгаа бөгөөд хамаарлын коэффициент нь R² (0.79) утга буюу өндөр хамааралтайг баталж байна. Худгийн тоо нэмэгдэж байгаа нь шалгаан нь бүс нутгийн хэмжээнд хүн амын тоон үзүүлэлт мөн малын тоон нэмэгдэж усны хэрэглээ жил ирэх тусам нэмэгдэж байна гэж үзэж болно.

Түрхүүр үг: Говьсүмбэр, Шивээговь, Баянтал, Сүмбэр, Бэлчээр усжуулалт, Гадаргын ус, Гүний ус, Худаг