Soil cover and properties of the north- and south-facing slopes of Khan Khukhii Mountain

Authors

  • Byambaa Ganbat Division of Soil Research, Institute of Geography and Geoecology, Mongolian Academy of Sciences, Ulaanbaatar, Mongolia https://orcid.org/0000-0002-4680-5619
  • Bolormaa Tseden-Ish Division of Soil Research, Institute of Geography and Geoecology, Mongolian Academy of Sciences, Ulaanbaatar, Mongolia
  • Telmen Turmunkh Division of Soil Research, Institute of Geography and Geoecology, Mongolian Academy of Sciences, Ulaanbaatar, Mongolia
  • Batkhishig Ochirbat Division of Soil Research, Institute of Geography and Geoecology, Mongolian Academy of Sciences, Ulaanbaatar, Mongolia

DOI:

https://doi.org/10.5564/mjgg.v60i44.2924

Keywords:

Mountain soil, soil properties, north- and south-facing slopes, Khan Khukhii Mountain, western Mongolia

Abstract

The primary objective of our study was to explore the soil cover patterns and soil characteristics between the north- and south-facing slopes of Khan Khukhii Mountain. We collected soil samples from nine soil profiles along a linear transect, which covered an area of the north- and south-facing slopes of Khan Khukhii Mountain. In total, 38 soil samples were collected and analyzed for morphological and chemical properties including pH, calcium carbonate (CaCO3), humus content, and available potassium (K2O), as well as physical properties such as gravel, sand, silt, and clay content. Tukey test was employed to detect differences between the slopes using these parameters. We found distinct differences in soil patterns between the north- and south-facing slopes. More specifically, Aridic Kastanozem, Kastanozem, Leptic Umbrisols, and Regosols were predominant on the north-facing slope, whereas Leptosols, Calcisols Aridic, and Gypsisols were predominant on the south-facing slope. According to the Tukey test, significant differences between the north- and south-facing slopes were found in CaCO3, humus content, and K2O (p<0.05). Notably, the amount of CaCO3 at the 0-30 cm depth range was higher on the south-facing slope than on the north-facing slope. Also, significant differences between the north- and south-facing slopes were found in gravel (p<0.05), and the south-facing slope had more gravel and coarse sand than the north-facing slope, which had a predominance of silt particles. In conclusion, the types and properties of soils distributed on the south- and north-facing slopes of the Khan Khukhii Mountain are distinct.

Хан Хөхийн нурууны ар өвөр хажуугийн хөрсөн бүрхэвчийн онцлог, хөрсний шинж чанар

ХУРААНГУЙ: Хан-Хөхийн нуруунд тархсан хөрсний хэв шинжийн тархалт, шинж чанарын ялгааг уулын ар өврийн онцлогоор нь харьцуулан судаллаа. Бид хөрсний дээжийг Хан Хөхийн нурууны ар болон өвөр хажууг хамарсан шугаман трансектын дагуу 9-н зүсэлтээс цуглуулсан. Нийт 38 ширхэг хөрсний дээж цуглуулж,  хөрсний морфологи болон хими (урвалын орчин-pH, карбонат – CaCO3, ялзмаг, хөдөлгөөнт кали – K2O), мөн физик (чулуу, элс, тоос, шавар) үзүүлэлтүүдийг тодорхойлсон. Тухайн үзүүлэлтүүдийг Тукей (Tukey) тест ашиглан уулын ар, өврөөр ялгаатай эсэхийг шалгав. Уулын ар талд Хүрэн, Хархүрэн, Тайгын ширэгт, Уулын бүдүүн ялзмагт хөрс зонхилон тархсан байхад уулын өвөр талд Цайвархүрэн, Говийн бор, Бор саарал хөрс голчлон тархсан байна. Тукей тестийн үр дүнгээр уулын ар, өвөр CaCO3, ялзмагийн агууламж, K2O-оор эрс ялгаатай байв (p < 0.01). Тухайлбал, 0-30 см-т байх CaCO3-ийн агууламж уулын артай харьцуулахад өвөр хэсэгт илүү байлаа. Мөн хөрсний чулууны агууламж уулын ар болон өвөрт нэлээд ялгаатай (p <0.05) байсан бөгөөд уулын өвөр талд чулуу, элсний агууламж их, харин уулын ар талд тоосны агууламж их байсан. Эндээс дүгнэхэд Хан Хөхийн нурууны ар, өвөрт тархсан хөрсний хэв шинж, шинж чанар хоорондоо эрс ялгаатай байна.

Түлхүүр үгс: Уулын хөрс, хөрсний шинж чанар, уулын ар ба өвөр, Хан Хөхийн Нуруу, Баруун Монгол.

Abstract
19
PDF 16

References

. Д. Доржготов and С. Идэржавхлан, "Газар дүрсийн зураг," in Монгол улсын үндэсний атлас, Д. Доржготов, Ed. Улаанбаатар: Газарзүйн хүрээлэн, ШУА, 2009, pp. 22-30.

. Б. Батдаваа and Д. Баасан, Eds., Монгол улсын статистикийн эмхэтгэл. Улаанбаатар: Үндэсний статистикийн хороо, 2022.

. Н. Беспалов, Почвы Монгольской Народной Республики. Москва: Изд-во АН СССР, 1951.

. А. В. Огородников, Почвы горных лесов Монгольской Народной Республики. Новосибирск: Наука, 1981.

. А. Н. Ногина, Почвенных покров и почвы Монголии. Moсква: Наука, 1984.

. Д. Доржготов, Монгол орны хөрс. Улаанбаатар: ШУА Газарзүйн хүрээлэн, 2003.

. A. Dashtseren, M. Ishikawa, Y. Iijima, and Y. Jambaljav, "Temperature regimes of the active layer and seasonally frozen ground under a forest-steppe mosaic, Mongolia," Permafr. Periglac. Process., vol. 25, no. 4, pp. 295-306, 2014, https://doi.org/10.1002/ppp.1824

. O. Batkhishig, "The Altai Mountain soils of Mongolia," Korean J. Quat. Res., vol. 21, no. 2, pp. 7-18, 2007.

. O. Batkhishig, "Soils of the lake Hovsgol area and its watershed," in The Geology, Biodiversity and Ecology of Lake Hovsgol (Mongolia), C. . Goulden, T. Sitnikova, J. Gelhaus, and B. Boldgiv, Eds. Leiden, Netherlands: Backhuys, 2006, pp. 93-113.

. D. Knothe, Bodenbildung, Bodenverbreitung und Bodenzustand im Uvs-Nuur-Becken. Institut für Geographie und Geoökologie, Universität Potsdam, 2001.

. F. W. Chichester and R. F. J. Chaison, "Analysis of carbon in calcareous soils using a two-temperature dry combustion infrared instrumental procedure," Soil Sci., vol. 153, no. 3, pp. 237-241, 1992.

https://doi.org/10.1097/00010694-199203000-00007

. MNS 4006: 1987, "Хөрс. Хөдөлгөөнт фосфор, калийг тодорхойлох Мачигины арга," MNS 4006:1987, 1987.

. G. J. Bouyoucos, "Hydrometer Method Improved for Making Particle Size Analyses of Soils," Agron. J., vol. 54, no. 5, p. 464, 1962, https://doi.org/10.2134/agronj1962.00021962005400050028x

. R Core Team, "R: A Language and Environment for Statistical Computing." R Foundation for Statistical Computing, Vienna, Austria, 2023.

. Д. Доржготов, "Хөрс газарзүйн мужлалт," in Монгол улсын үндэсний атлас, 2009, p. 122.

. В. Л. Андронников and Г. А. Шершукова, "Зона сухих степей," in Почвенный покров основных природных зон Монголии, Н. А. Ногино, Ed. Москва: Наука, 1978, pp. 103-122.

Downloads

Published

2023-12-28

How to Cite

Ganbat, B., Tseden-Ish, B., Turmunkh, T., & Ochirbat, B. (2023). Soil cover and properties of the north- and south-facing slopes of Khan Khukhii Mountain. Mongolian Journal of Geography and Geoecology, 60(44), 69–79. https://doi.org/10.5564/mjgg.v60i44.2924

Issue

Section

Articles