Ontological some Issues Pertaining to Funeral Culture
Keywords:
spirit, deceased, nomadic burial, place, ontological transition, rebirthAbstract
Funeral culture is shaped by spiritual influences, including worldview, religious beliefs, psychology, ethics, and culture, which govern the respect afforded to the deceased. The fundamental tenets of funeral culture involve honouring the deceased in accordance with customs and traditions, as well as preserving their memory. This paper will analyse the pertinent foundations of funeral culture through the lens of anthropological ontology. This article, based on research works on cultural ontology and Mongolian funeral rituals, focuses on comparing the grounds related to funeral culture from the perspective of anthropological ontology, interpretated and summarize ontological concepts. In the future, it is necessary to analyze the traditions of funeral culture through interdisciplinary research in social and human sciences such as cultural philosophy, ecology, anthropology, and religious studies.
Оршуулгын соёлд холбогдох онтологийн зарим асуудал
Хураангуй: Оршуулгын соёл нь нас барагчид хүндэтгэл үзүүлэх ертөнцийг үзэх үзэл, шүтлэг бишрэл, сэтгэл зүй, ёс зүй, соёлын гэсэн оюун санааны хүчин зүйлсийн нөлөөн дор хэрэгждэг. Нас барагчийг ёс заншил, уламжлалын дагуу хүндэтгэх, түүний дурсгалыг мөнхжүүлэх нь оршуулгын соёлын гол зарчим юм. Тус судалгаанд соёлын онтологи, монголчуудын оршуулгын зан үйлд холбогдох судалгааны бүтээлүүдэд тулгуурлан антропологийн онтологи хандлагын үүднээс оршуулгын соёлд холбогдох үндэслэлүүдийг харьцуулан авч үзэх, онтологийн үзэл баримтлалуудыг тоймлон тайлан тайлбарлах аргыг голлон баримтлав. Цаашид оршуулгын соёлын уламжлалыг соёлын философи, экологи, антропологи, шашин судлал зэрэг нийгэм хүмүүнлэгийн ухааны салбар дундын судалгаагаар шинжлэх шаардлагатай байна.
Түлхүүр үгс: сүнс, нас нөхцөгч, нүүдэлчдийн оршуулга, газар орон, онтологийн шилжилт, хойд төрөл
24
References
Монгол хэлээр:
Ариунболд, Д., Цогтсайхан, Д. 1997. Эртний монголчуудын нийгмийн тухай төсөөлөл. ШУА-ийн ФСХ. Монголын философийн түүх I. Улаанбаатар.
Дашжамц, Д. 1997. Овог, аймаг, төр улс тогтнох үеийн зан суртахуун, ёс заншил. ШУА-ийн ФСХ. Монголын философийн түүх I. Улаанбаатар.
Галаарид, Б. 2022. “Монголын нууц товчоон дахь чинадын ухааны эрэлд.” Монголын соёл, урлаг судлал 42: 10-25.
Гантөмөр, С., Дондог, Х. 2023. “Буддын шинжлэх ухааны товч.” Буддын ухаан ба шинжлэх ухаан дахь танин мэдэхүй. ЭШХ-ын илтгэлийн эмхэтгэл. Ред. Насанбат, Н. Улаанбаатар: Бит пресс.
Дулам, С. 2025. Монгол соёлын тайлбар толь бичиг. Улаанбаатар: Нандир.
Жигмэддорж, Э., Идэрмаа, Г. 2017. “Орчин үеийн монголчуудын оршуулгын ёсон дахь шашны зан үйлийн асуудалд.” Философи, шашин судлал. Vol. 19, 475: 121-129. https://doi.org/10.22353/prs20171.16
Идэрмаа, Г. 2023. “Монголын төрөөс оршуулгын талаар баримталсан бодлого Нийслэл хотын жишээн дээр (1911-2021 он).”, Ph.D дисс. Монгол Улсын их сургууль.
Одпүрэв, Г. 2022. “Хятан улсын оршуулгын зан үйл ба бунхны зураг.” Монголын соёл, урлаг судлал Vol. 42: 231-238.
Отгонбаяр, Ж. 2012. “Хүний мөн чанарын тухай Макс Шелерийн үзэл.” Философи, шашин судлал. Vol. 13, 65 (371): 51-59. https://doi.org/10.22353/prs20121.6
Оюунгэрэл, Д. 2006. “Хүний амьдралын утга учрын талаарх экзистенциалист баримтлалын онцлог.” Философи, шашин судлал 263 (34): 184-191.
Соёлмаа, С. 2024. “Монголчуудын хүрээлэн буй орчны ёс суртахууны үндэс: байгаль шүтлэгийн домог.” Философи, эрх зүйн судлал 48 (39): 23-32.
Цэрэнханд, Б. 2018. Шашны психологийн ба бусад төрлийн бэлгэдэлт мэдээг К.Г.Юнг философийн үүднээс шинжилсэн онцлог. Ред. Гомбосүрэн Ц. Улаанбаатар: Тод бичиг.
Эрдэнэбат, У. 2018. “Нүүдэлчдийн булшны байгууламжид тэдний уламжлалт гэр сууцны хэлбэр, оройн зайн хуваарилалт тусгагдсан нь.” Монголчуудын хойлгын зан үйл. ЭШХ-ын материал. Ред. Дэлгэржаргал, П. Улаанбаатар.
Эрдэнэбаатар, Д. 2019. Оршуулгын зан үйлийн хувьсал өөрчлөлт. https://sergelen.org/post/f4b9cfdd. 2026.01.26.
ШУА-ийн ФХ. 2023. Философийн шинэ нэвтэрхий толь. Ред. Лодой, Г., Даш-Ёндон, Б. Улаанбаатар: Соёмбо принт.
Гадаад хэлээр:
Mircea Eliade. 1956. The Sacred and the profane nature of religion. Translated from the French by Willard R. Trask. A Harvest Book Harcourt, Brace & World, Inc. New York.
Clifford, Geertz. 1973. The Interpretation of Cultures. New York.
Heywood, Paolo. 2023. “Ontological turn, the.” In The Open Encyclopedia of Anthropology. edited by Felix Stein. Facsimile of the first edition in The Cambridge Encyclopedia of Anthropology. http://doi.org/10.29164/17ontology.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Munkhtsetseg Ochirpurev, Zolzaya Munkhtseren

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Copyright on any research article in the Mongolian Journal of Art and Culture is retained by the author(s).
The authors grant the Mongolian Journal of Art and Culture a license to publish the article and identify itself as the original publisher.

Articles in the Mongolian Journal of Art and Culture are Open Access articles published under a Creative Commons Attribution 4.0 International License CC BY.
This license permits use, distribution and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited.